WSPiA fenomenem w skali kraju. Na czym polega Podkarpacki Model na rzecz Bezpieczeństwa Młodzieży?
WSPiA Rzeszowska Szkoła Wyższa została liderem w kategorii „Edukacja” Konkursu Lider Regionu gazety "Nowiny" za wdrożenie Podkarpackiego Modelu Edukacji na rzecz Bezpieczeństwa Młodzieży - unikatowej w skali kraju inicjatywy wspierającej rozwój świadomych i odpowiedzialnych postaw młodych ludzi. Na czym polega fenomen działalności Uczelni?
Jedną z najważniejszych wartości w życiu społecznym jest bezpieczeństwo - indywidualne i zbiorowe. Dotyczy to w szczególności młodzieży. Owe stwierdzenie nabiera dzisiaj nowego i jednocześnie tragicznego wymiaru. Instytucjonalne gwarantowanie bezpieczeństwa, tworzenie skutecznych mechanizmów chroniących młodzież przed zagrożeniami, w tym edukacja, należy przede wszystkim do konstytucyjnych obowiązków władz państwowych i samorządowych. WSPiA postanowiła włączyć się do procesu realizacji tych zadań i w miarę swoich możliwości wesprzeć właściwe organy oraz instytucje, w szczególności szkoły średnie. Swoją aktywność w tym zakresie Uczelnia traktuje jako element misji, polegającej m.in. na wykonywaniu funkcji i zadań społecznie użytecznych.
W związku z tym od 2010 r. uczelnia realizowała program edukacyjno-badawczy „Bezpieczna Przyszłość”. Sukces programu spowodował przekształcenie go w formę instytucjonalną tj. Podkarpacki Model na rzecz Edukacji Bezpieczeństwa Młodzieży, realizowany wspólnie z Podkarpackim Kuratorem Oświaty.
W rezultacie Model jest jedyną w Polsce systemową koncepcją merytoryczno-organizacyjną edukacji młodzieży szkolnej i studenckiej w obszarze bezpieczeństwa. WSPiA jest szczególnie predysponowana do realizacji tego przedsięwzięcia. Uczelnia prowadzi m.in. takie kierunki studiów, jak bezpieczeństwo wewnętrzne, kryminologia, prawo, administracja. Uczelnia dysponuje odpowiednią kadrą nauczającą - teoretykami i praktykami oraz bazą materialną, w tym świetnie wyposażonymi laboratoriami.
Głównymi celami Modelu, realizowanymi wspólnie z Kuratorem, szkołami, służbami oraz innymi instytucjami są:
- kształtowanie właściwych - patriotycznych, obywatelskich, praworządnych i „porządnych” postaw, zarówno w szkole, jak i w życiu społecznym;
- podnoszenie świadomości w zakresie bezpieczeństwa i prawa;
- rozwijanie zainteresowania problematyką bezpieczeństwa; budowanie szacunku i zaufania młodzieży do formacji i służb mundurowych;
- przygotowywanie młodzieży do rozpoznawania i adekwatnego reagowania na zagrożenia bezpieczeństwa indywidualnego i zbiorowego - wewnętrznego i zewnętrznego.
W obecnych czasach, w kontekście wojny w Ukrainie, nowego znaczenia nabiera budowanie i umacnianie społeczeństwa obywatelskiego. Ukraina jest znakomitą lekcją dla młodzieży. Uczy, że patriotyzm, tożsamość narodowa, dojrzałość i kompetencje obywatelskie są wartościami, które muszą być szczególnie mocno akcentowane w edukacji na rzecz bezpieczeństwa.
Realizacja założeń Modelu odbywa się w ramach zróżnicowanych form aktywności edukacyjnej. Do najważniejszych należą:
- Podkarpackie Młodzieżowe Święto Bezpieczeństwa,
- Podkarpacka Młodzieżowa Akademia Prawa i Bezpieczeństwa,
- Ogólnopolska Olimpiada Wiedzy o Państwie i Prawie,
- Ogólnopolski Kongres Bezpieczeństwa Młodzieży,
- Konkurs Wiedzy o Bezpieczeństwie,
- Konkurs Wiedzy o Prawach Człowieka,
- Konferencje naukowe na temat bezpieczeństwa młodzieży,
- Edukacja w Podkarpackim Centrum Kryminalistyki, Kryminologii i Medycyny Sądowej,
- szkolenia „Szkoła miejscem dbałości o bezpieczeństwo”,
- Kongres Mediatorów Szkolnych.
Powyższe formy realizowane wcześniej w ramach programu „Bezpieczna przyszłość”, a obecnie w ramach Podkarpackiego Modelu na rzecz Bezpieczeństwa Młodzieży objęły ponad 100 tys. młodych ludzi. Dla przykładu w odbywającym się od 2012 r. Podkarpackim Młodzieżowym Święcie Bezpieczeństwa uczestniczy corocznie 1500-2000 uczniów i studentów z całego Podkarpacia. Przedsięwzięcia te finansowane są w dużym stopniu z własnych środków Uczelni, mimo że jest to obowiązek władz publicznych.